LulaJovemPan

Brazilië is minder dan een jaar verwijderd van de volgende presidentsverkiezingen. Officieel is er nog geen sprake van kiescampagnes, maar in werkelijkheid zijn die al lang begonnen. Er zijn enkele zogenaamde ‘pré-candidatos’, anderen beweren dat ze later zullen beslissen om al dan niet mee te doen aan de wedloop naar het Palácio do Planalto. Veel kletskoek dus, maar aangezien de volgende president bepalend zal zijn voor de toekomst van een land dat al decennia lang omschreven wordt als het “land van de toekomst”, kan het geen kwaad om wat aandacht te besteden aan de “postulanten van het politieke leven”, en dat doen we via een nieuwe reeks berichten onder de noemer “De wedloop”. De uiteindelijke keuze kan immers een wereld van verschil maken voor ondernemers, investeerders, de Braziliaanse burgers in al hun verscheidenheid, de minderheidsgroepen, de maatschappij in zijn geheel en zelfs voor buitenlandse bezoekers of gasten.

De naam van de linkse Flávio Dino circuleert al langer als een mogelijke kandidaat, maar na zijn verhuis van de communistische partij PCdoB naar de PSB (Braziliaanse socialistische partij) gelooft niemand daar nog in, inclusief hijzelf. Dino, die op dit moment gouverneur is van de noordelijke staat Maranhão – welbekend van de prachtige duinen “Lençóis Maranhenses” – verklaarde deze week dat de PT en Lula “essentieel” zijn voor de vorming van een breed front om Bolsonaro te onttronen, maar dat dit niet volstaat.

“Lula, onafgezien van de verbondenheid met zijn partij, beschikt over het nodige talent om allianties af te sluiten. Dat was zo tijdens zijn regeringen, terwijl het bolsonarisme verdeelt, extremistisch is en de instituten vernielt”, aldus Flávio Dino.

Mano-BrownMano Brown

Of Lula erin slaagt om een breed front op te bouwen tegen Bolsonaro, valt nog af te wachten. Gisteren gaf hij wel voor het eerst toe “dat de PT veel fouten maakte” en dat de bekende zanger Mano Brown gelijk had toen die in 2018 verklaarde dat de partij niet meer in staat was om een dialoog te voeren met het Braziliaanse volk. Hij gaf ook kritiek op president Bolsonaro die hij als een “politieke anomalie” bestempelde, stelde het einde van de Bolsa Família in vraag en zei dat het “tegenwoordig in de mode is om te zeggen dat je onwetend bent”.

Over de fouten van de PT: “Ik denk dat de PT veel fouten maakte, vergissingen, naliet om bepaalde dingen te doen”, zo zei hij zonder in details te treden. Hij zei ook dat men moet uitzoeken wat de reden is wanneer men uitgejouwd wordt, en klaagde erover dat men altijd erop terugkwam dat de PT aan zelfkritiek moest doen: “Die kritiek mag van de tegenstanders komen. Ik heb nooit iemand horen vragen aan (ex-president) Fernando Henrique Cardoso om zelfkritiek te geven. Over de verkiezingen van volgend jaar zei hij dat hij nog zal beslissen of hij al dan niet deelneemt, maar dat hij wel bereid was tot een terugkeer. Hij uitte ook kritiek op zijn tegenstander João Doria – de gouverneur van São Paulo die vorige week door zijn partij (PSDB) verkozen werd als presidentskandidaat – en zei dat die niets afweet van de situatie van de bevolking omdat hij rijk is.

Alckmin

Reeds enkele weken lang is er sprake van Geraldo Alckmin (foto), een voormalige tegenstander van de PSDB, als zijn mogelijke kandidaat vicepresident. Lula gaf toe dat er gesprekken zijn, maar dat er nog niets beslist werd. Alckmin heeft de uitstraling van een chuchu (chayote, een overblijvende, eenhuizige klimplant uit de komkommerfamilie) maar beschikt over dezelfde kwaliteiten als de vroegere, inmiddels overleden vicepresident van Lula, de zakenman José Alencar.

De rancune tegen de rechter (Sérgio Moro) die Lula liet opsluiten in het kader van het Lava Jato onderzoek, werd opnieuw duidelijk. Lula zei dat hij van plan was om schadevergoeding te eisen: “Ik zal er nog over nadenken, maar op een bepaald moment span ik een proces in tegen hem, al was het maar dat een van mijn kleinkinderen op een dag dat proces zal winnen omwille van de vuile streek die hij met mij uithaalde. Met dergelijke lui, een bandiet die wist dat ik onschuldig was. Ik had Brazilië kunnen verlaten (voor hij opgesloten werd), naar een ander land trekken, een ambassade. Maar ik nam het besluit dat ik me moest aangeven bij de federale politie van Curitiba.

Sérgio Moro, druk bezig met de voorstelling van zijn boek “Contra o sistema da corrupção”, kondigde inmiddels aan dat hij het noordoosten gaat bezoeken, te beginnen met Recife (Pernambuco). De noordoostelijke regio van Brazilië staat bekend als de regio met de meest PT-stemmers en fans van de ex-president.

JBarbosaJoaquim Barbosa in 2012, tijdens het mensalão proces. Nadien nam hij ontslag als rechter in het STF.

Moro zocht ook toenadering tot ex-minister en rechter Joaquim Barbosa (STF), maar die vindt dat Moro zich omringt met de verkeerde mensen, verwijzend naar de militairen en voormalige procureurs van het Lava Jato onderzoek. Dit zou belemmeren, aldus Barbosa, dat Moro de echte problemen van Brazilië zou aanpakken, de ongelijkheden en de democratische instituten.

BolMo

Tijdens een interview door het journaal Jovem Pan zei Moro dat Bolsonaro de vrijlating van Lula in 2019 vierde. Volgens Moro interpreteerde Bolsonaro die vrijlating als een pluspunt voor hem in de volgende verkiezingen: “De president greep niet in in de kwestie van de uitvoering van een straf na een uitspraak door de 2de instantie, ook al zei hij in de wandelgangen het tegenovergestelde. Hij deed helemaal niets. In werkelijkheid vierde hij de vrijlating van Lula omdat hij dat beschouwde als een voordeel bij de volgende verkiezingen”. Bolsonaro reageerde op de uitspraak van Moro tijdens zijn wekelijkse live en omschreef Moro als een “paljas zonder karakter”.

Enkele niet nader genoemde partijvoorzitters oordelen dat Sérgio Moro veel kansen heeft om Bolsonaro voorbij te steken in de peilingen naar de voorkeurstemmen, in de komende maanden. Het contrast is dan ook sterk: de ex-rechter groeit door deel te nemen aan publieke evenementen waardoor hij zich bevestigt als presidentskandidaat, dit terwijl de president smelt te midden van een sociale en economische crisis. Volgens deze voorzitters zal Moro erin slagen om Bolsonaro voorbij te steken voor februari van volgend jaar. Ze beweren ook dat sommige bolsonaristen in het parlement zich nu al afvragen wat ze gaan doen indien dat scenario werkelijkheid wordt: uit de boot springen of de president volgen tot het einde.

Bronnen: UOL Notícias – Folha de São Paulo

Foto's: José Cruz/ABr - Alan Santos - Marcos Corrêa/PR - YouTube - Fotos Públicas - Ciete Silvério