Camara15082019

De uitslag bij de jongste presidentsverkiezingen in oktober van 2018 lieten er geen twijfels over bestaan: ex-kapitein Jair Bolsonaro won die overtuigend met 57,8 miljoen stemmen, ofwel 55,13% van het totaal. Zijn rivaal Fernando Haddad (PT) kreeg iets meer dan 47 miljoen stemmen op zijn naam, dat was 44,87% van het totaal. De vraag zou kunnen rijzen: hoe zou de uitslag geweest zijn als er een derde kandidaat bij betrokken was?

De uitslag van de eerste ronde was toen als volgt:

Jair Bolsonaro – 49,2 miljoen stemmen – 46,03%
Fernando Haddad – 31,34 miljoen stemmen – 29,28%
Ciro Gomes – 13,34 miljoen stemmen – 12,47%

De rest: 13,09 miljoen stemmen – 12,22%, verdeeld over 10 kandidaten.

Het is niet moeilijk om te besluiten dat de uitslag in de tweede ronde er anders had kunnen uitzien, mochten de drie eerst geplaatsten van de tweede ronde daarin deelnemen, naast het feit dat er dan geen sprake meer zou zijn van polarisatie. Enkele parlementairen vonden die polarisatie maar niks en kwamen op het idee om een PEC (Proposta de Emenda – een voorstel tot het wijzigen van een wet) in te dienen om de tweede ronde in de verkiezingen wat aantrekkelijker te maken voor de kiezers door er de drie eerst geplaatsten van de eerste ronde in op te nemen.

De auteur van het voorstel PEC 230/19, volksvertegenwoordiger Mário Heringer (PDT), vindt dat de jongste verkiezingen het grootste gebrek in het electorale systeem met twee rondes aantonen, met name een forse tendens tot polarisatie en een verhoging van het aantal zogenaamde nuttige stemmen (stemmen voor iemand waar je normaal gesproken niet voor zou kiezen, maar toch doet omdat je de tweede helemaal afwijst). De oplossing, volgens Heringer, is het toelaten van een derde kandidaat in de tweede ronde: “De aanwezigheid van drie kandidaten in de tweede ronde van belangrijke verkiezingen zorgt ervoor dat kiezers die ontevreden zijn met de polarisatie, de kans hebben om te stemmen op een derde kandidaat die mogelijk minder afgewezen wordt omdat hij meer afstand neemt van extreme politiek en ideologie. Deze eenvoudige en goed werkende oplossing is een effectieve manier om het aantal blanco- en nulstemmen sterk te verminderen”, aldus de volksvertegenwoordiger.

Enkele collega’s zien in zijn voorstel een poging om zijn eigen partij op te krikken, dit gezien de uitslag van de jongste verkiezingen waar Ciro Gomes (PDT) de derde plaats haalde in de eerste ronde. De peilingen wezen toen uit dat hij niet kansloos zou geweest zijn tegen Bolsonaro of Haddad.

Het voorstel dient eerst geanalyseerd te worden door de commissie voor de grondwet, gerecht en burgerschap om alle aspecten te beoordelen op het gerechtelijke en grondwettelijke vlak. Mits goedgekeurd, volgt er een nieuwe beoordeling door een speciale nieuw op te richten commissie om pas daarna gestemd te worden in twee rondes, in de Kamer. Er is geen kans dat dit nog werkelijkheid wordt vóór de gemeentelijke verkiezingen van dit jaar.

Bron

Foto: Agência Brasil