ThaisOyamaCapaYT

Het boek “Tormenta – o governo Bolsonaro: crises, intrigas e segredos” kwam al enkele malen aan bod in vorige berichten. De officiële lancering is vandaag. Het boek omschrijft de gebeurtenissen om en rond president Bolsonaro in het eerste jaar van zijn regering, alsmede de aanloop naar de verkiezingen en de aanslag op zijn persoon in september 2018. De auteur heet Thaís Oyama (foto boven), een journaliste die destijds chef was van de redactie van het weekblad Veja.

U leest alles in het boek over de kapitein en de generaals, de problemen met-, en verhouding tussen de president en zoon Carlos, de keuze van de leden van zijn regering en de val van verscheidene onder hen, de gedeelde afkeer tegen een mogelijke terugkeer van Lula, de overdreven paranoia van de president, kortom een verhaal met erg veel details die enkel konden waargenomen worden door iemand die het allemaal van dichtbij meemaakte, of het te horen kreeg van mensen uit nauwe kringen van de president. Thaís Oyama zegt dat ze vanaf het prille begin vermoedde dat er een sterk verhaal op komst was, een verhaal van een regering die geleid werd door een politicus die, in haar ogen, charismatischer is en meer emoties opwekt bij de mensen dan Luiz Inácio Lula da Silva, een ander historisch kiesfenomeen. En aldus werd het idee voor het boek geboren. Reporters Marco Britto en Diogo Schelp van UOL legden haar op de vragenrooster. Brazilië Nieuws maakte een samenvatting van het interview.

Ik besloot om een boek te schrijven in 2018, nadat het duidelijk werd dat hij president zou worden. Tot op de laatste minuut was iedereen in mijn kring erg sceptisch, zelfs toen de cijfers duidelijk werden. Velen wilden het desondanks nog niet geloven. Ik heb hem begeleid tijdens enkele van zijn reizen en raakte onder de indruk van wat ik zag. Zelfs bij de verkiezingen van Lula zag ik nooit een dergelijke devotie, zoals in de luchthavens waar hij onthaald werd terwijl ik erbij was. In termen van mythologie, de persoonlijke indruk die hij maakt, het charisma waarover hij beschikt, dan begrijp ik de mensen. Ik denk dat hij Lula voorbijstak. Lula verloor wat uitstraling nadat hij vrijgelaten werd.

Die devotie wordt duidelijk omschreven in diverse hoofdstukken van het boek, zelfs door figuren die aan de kant geschoven werden door een of andere reden, zoals Gustavo Bebianno en generaal Santos Cruz.

Volgens mij zijn er twee belangrijke factoren die meespelen in die ontslagen. Vooreerst de factor “Carluxo” (zoon van de president), in werkelijkheid een brekend element, verantwoordelijk voor verschillende ontslagen. Maar ook Bolsonaro zelf maakte dergelijke keuzes. Hij werd gesteund door een groep mensen die hem goede raad gaven, waaronder de generaals. Ik heb de indruk dat hij veranderde, dat hij niet meer de “kapitein” wilde zijn onder de “generaals”, dat hij geen kritiek meer wilde horen. In plaats daarvan werd hij benaderd door vleiers. Bolsonaro begon zijn mandaat op een onzekere manier, als iemand die niet klaar was voor een dergelijke taak. Blijkbaar begon hij zich om die reden te omringen met mensen die zeiden dat hij het goed deed.

Capitao-Brasileiro-Marcos-C

Bolsonaristas en ook de president zelf probeerden het boek al te diskwalificeren, nog voor het officieel werd uitgebracht.

Wat kan ik daar over zeggen? Ik vond zijn commentaar nogal flatterend. (de president zei o.m. dat Thaís van honger zou omkomen indien ze in Japan zou wonen). Wanneer hij naar dergelijke argumenten grijpt, dan is dat omdat hij er geen betere heeft en enkel het boek wil diskwalificeren. Het is een van zijn typische reacties en in werkelijkheid voel ik me daardoor erkend, gewaardeerd. Ik ben er erg gerust in, hij weet maar al te goed, beter dan eender wie, dat er enkel waarheden staan in dat boek.

Was het enkel de intentie van Bolsonaro om aan de macht te geraken, of ook om links Brazilië onderuit te halen?

Hij ziet het als een opdracht om Brazilië te laten groeien, om er een groot land van te maken, en dat kan volgens hem enkel door links van de kaart te vegen. Hierachter zit wel een diep en authentiek gevoel dat hij beschouwt als vaderlandsliefde, een echte grote wens om Brazilië te verbeteren. Het is mijn overtuiging dat vele Brazilianen dit authentieke gevoel zien in zijn voorstellen, ook al zijn de middelen om dat doel te bereiken vaak misplaatst.

De president heeft drie volwassen zonen in de politiek, maar je schreef enkel een hoofdstuk over Carlos. Waarom?

Omdat hij zonder enige twijfel het meest invloedrijk is en daadwerkelijk de richting van de regering wijzigde. De anderen ook een beetje, maar eerder onvrijwillig. Carlos speelt een doorslaggevende rol, vooral in de eerste zes maanden van de regering. De invloed op zijn vader is erg groot, inclusief het emotionele aspect. Hij is nu wat minder actief op de sociale netwerken, maar die emotionele band is overweldigend (in het boek staat o.m. te lezen dat Carlos geneesmiddelen neemt om zijn emoties te controleren). Vandaar dat ik denk dat zijn vader hem anders behandelt dan de twee overige. Beiden, zowel Bolsonaro als zoon Carlos, leiden aan achtervolgingswaanzin, zien voortdurend samenzweringscomplotten rond zich heen. Het is bepaald indrukwekkend hoe de president geloof hecht aan eender wat dat klinkt als een samenzwering.

Dit alles verklaart veel over het ontslag van Bebianno en Santos Cruz, zijn gewoontes (Bolsonaro) om geen water uit de koelkast te drinken, onder de auto te kijken, achterdochtig zijn voor iedereen, allemaal een zeer sterke eigenschap in de persoonlijkheid van de president. En Carlos deelt deze eigenschap op de een of andere manier, zodat de twee elkaar versterken. Zet beiden bij elkaar, dan gaan complottheorieën naar “rang tien”.

Bolso-Isac-Nobrega-PR

De groep mensen waarmee hij zich omringt veranderde, maar zijn persoonlijkheid niet. Ik maakte veel reizen mee, informele momenten. Hij is nog altijd even minzaam en de mensen die hem benaderen vinden dat geweldig, ook diegenen die altijd nabij staan: de chauffeur, de mannen van de veiligheid, hij behandelt hen als gelijken, is bezorgd om hun maaltijden.

En de sociale media?

Voor hem zijn de groepen rond zijn persoon op de sociale media erg belangrijk, zo belangrijk dat hij als het ware door hen gegijzeld wordt. De opinie van die volgers is voor hem van doorslaggevend belang.

Wat heb je nu geleerd over de president, na het schrijven van dit boek?

Ik heb een man leren kennen die zijn onzekerheden probeert te bestrijden met de verkeerde middelen. Hij had kunnen groeien, maar dat gebeurde niet. Hij probeerde die onzekerheid te overwinnen op een gewelddadige manier, door de kritieken te ontwijken, in plaats van te groeien als staatsman en te regeren zonder de ideologie, obsessies en spoken die hij zag toen hij aan zijn ambt begon. Dat kan misschien nog gebeuren, maar dat is wat ik leerde, een man die niet groeide in de uitoefening van zijn ambt, die de kans verspeelde om een regering op te bouwen, beter dan hijzelf.

Bron

Foto's: Youtube / Marcos Corrêa - Isac Nóbrega - PR